Article | مقاله

اولین بار در ورزشگاه دستگردی ، زمانی که مصطفی دنیزلی سرمربی پاس ( پاس تهران سابق ) بود، به تماشای بازی برهانی نشستم.
مهاجمی که در سن و سال کم برانکو به اون اعتماد کرد و به تیم ملی دعوت شد و تا به امروز دوران پر فراز و نشیبی را پشت سر گذاشته است.
هنوز در خاطر فوتبال دوستان و به خصوص استقلالی ها هست که چگونه در زمان سرمربیگری ناصر حجازی به یک مهاجم فرصت سوز تبدیل شده بود تا جایی که عادل فردوسی پور با دعوت او به برنامه اش بیش از 15 صحنه ساده ای که میتوانست گل کند را جمع کرده و از خود او پرسید که مشکل چیست.
فصل پیش با تیزهوشی اش و با پشتوانه خط حمله خلاق استقلال ( جباری و جان واریو ) عنوان آقای گلی مسابقات لیگ برتر ایران را به دست آورد ولی امسال موفق به تکرار شادابی و آمادگی پارسال تا کنون بازی نکرده است.

در لیست اخیر افشین قطبی جایی برای برهانی نبود تا این مهاجم احساساتی دلگیر از این اتفاق ، به جای پیدا کردن راهی برای بازگشت به قله موفقیت به دنبال رسانه ای کردن این موضوع در بازی اخیر استقلال مقابل ملوان باشد و با از دست دادن پنالتی مقابل ملوان زمینه تساوی این بازی را فراهم آورد.
آرش برهانی مهاجم خوش اندامی است که میتواند موقعیت های بی شماری برای خود به وجود آورد اما عملکرد او در سال های اخیر دچار نوسان های فراوانی شده است

علت چیست ؟
برای بررسی این موضوع ، به سراغ یک پدیده علمی به نام تمرکز می رویم و کمی در این زمینه بحث میکنیم.
تمرکز انسان ، یک قابلیت محدود است که اولین بار توسط برلو در سال 1951 با تئوری " توانایی ادراک " تشریح شد و بعد از آن به "مخروط ادراک " تعمیم داده شد.
دانشمندان روانشناسی ورزشی معتقدند توجه و تمرکز آدمی در یک لحظه خاص به چهار بخش قابل تقسیم است :
   •   توجه محدود
   •   توجه گسترده
   •   توجه داخلی
   •   توجه خارجی

ــ توجه داخلی ، توجه خارجی
توجه داخلی هر آن چه به خود ورزشکار مربوط می شود را شامل می شود.
برای مثال در لحظه شوت کردن یک مهاجم تمام حرکات بدنی او و اشراف بازیکن برای نحوه زدن ضربه توجه داخلی او محسوب می شود.
توجه خارجی به هر آنچه خارج از بازیکن است اختصاص می یابد ، برای مثال در مورد زدن یک ضربه پنالتی توجه خارجی شامل توپ ، دروازه بان و گل در ارتباط با فوتبال و تماشاچیان و داور و مربیان در ارتباط با عوامل مرتبط با فوتبال خواهد بود.

توجه محدود و توجه گسترده :
توجه محدود مربوط به زمانی است که بازیکن به یک حرکت خاص فکر میکند ، مانند جایگاه دروازه بان در دروازه هنگاه ضربه پنالتی
توجه گسترده به نگاه بازیکن به جمیع عوامل روبرویش تعمیم می یابد.
مانند جایگاه دروازه بان ، دروازه ، عکاسان و تماشاچیان پشت دروازه و...

اکنون به سراغ یک مطالعه موردی به نام " آرش برهانی " در یک حالت خاص ، بازی استقلال و ملوان برویم.
مهاجم خوش تکنیک استقلال ، پیش از بازی آگاه شده است که در لیست تیم ملی جایی ندارد و خبر دار می شود که افشین قطبی به ورزشگاه میرود.
او می تواند بین دو رویکرد رفتاری یکی را انتخاب کند :
حالت اول ) با تمام وجود به دروازه ملوان چشم بدوزد و دنبال فرصتی باشد تا برای تیم اش مثمر ثمر باشد و گلزنی کند یا موقعیت گل بسازد و بدین ترتیب نشان دهد یک بازیکن حرفه ای و در اختیار تیم است و توان کنترل احساسات اش را دارد.
حالت دوم ) رو به پرخاشگری آورده و توجه اش را به دو قسمت ( گلزنی و گرفتن انتقام از قطبی ) تقسیم کند و منتظر فرصتی تا اعتراض اش را اعلام کند.

آرش برهانی ، بازیکن آماتور ما در کنترل احساسات ؛ حالت دوم را برگزید و به جای تمرکز کامل به روی بازی و ارائه بازی طبیعی خودش روی به پرخاشگری با نشان دادن شماره پیرهن اش به سکوهای ورزشگاه ( که قطبی در انجا نشسته است ) می آورد تا با به دست اوردن فرصت پنالتی ، ان را هدر دهد.
در ضربه پنالتی توجه او به دو بخش تقسیم شده است :
   •   گل کردن پنالتی
   •   شادی پس از گل برای اعتراض کردن به قطبی

حاصل چیست ؟
توجه او ، به عنوان یک انسان محدود است و ضربه پنالتی را به هدر می دهد و چند دقیقه بعد محمد حیدری را سرنگون می کند تا بدترین لحظات اش رقم بخورد.
در پایان بازی ، شعار حیا کن رها کن بر سر بازیکنان و مربیان استقلال فرود می اید.
اکنون باید از خود آرش برهانی پرسید ، اگر تو سرمربی تیم ملی بودی ، بازیکنی که به جای تلاش بیشتر برای ارائه کیفیت بهتر به نمایش بازی کردن روی می آورد و باعث دردسر تیم اش می شود را به تیم ملی دعوت میکردی ؟

اگر آرش برهانی ، کمی عاقلانه تر رفتار میکرد و اگر استقلال از روانشناس ورزشی در کار فنی خود بهره می برد که هیجان و انگیزش این بازیکن را در راستای هدف تیمی کنترل کنند ، آرش، کمانگیری بود که قلب قو را شکار میکرد...!